الشيخ فاضل اللنكراني
435
توضيح المسائل ( فارسي )
مال ميت أجير وكارگر مىگيرد وحاصل را بين ورثه ميت ومالك قسمت مىكند ، واگر شرط كرده باشند كه خود أو درختان را تربيت نمايد ، پس اگر قرار گذاشتهاند كه به ديگرى واگذار نكند ، با مردن أو معامله مساقات به هم مىخورد واگر قرار نگذاشتهاند مالك مىتواند عقد را به هم بزند يا راضى شود كه ورثه أو يا كسى كه آنها اجيرش مىكنند ، درختان را تربيت نمايد . مسأله 2312 - اگر شرط كند كه تمام حاصل براي مالك باشد ، مساقات باطل است وميوه مال مالك مىباشد وكسى كه كار مىكند نمىتواند مطالبه اجرت نمايد . مسأله 2313 - اگر زمينى را به ديگرى واگذار كند كه در آن درخت بكارد وآنچه عمل مىآيد مال هر دو باشد بنابر احتياط واجب معامله باطل است پس اگر درختها مال صاحب زمين بوده ، بعد از تربيت هم مال أو است وبايد مزد كسى كه آنها را تربيت كرده بدهد مشروط بر آن كه از مقدار قرارداد بيشتر نباشد واگر مال كسى بوده كه آنها را تربيت كرده بعد از تربيت هم مال أو است ومىتواند آنها را بكند ، ولى بايد گودال هائى را كه بواسطة كندن درختها پيدا شده پر كند واجاره زمين را از روزى كه درختان را كاشته به صاحب زمين بدهد مشروط بر آن كه از مقدار قرارداد بيشتر نباشد ومالك هم مىتواند أو را مجبور نمايد كه درختان را بكند واگر بواسطة كندن درختان عيبى در آنها پيدا شود ، بايد تفاوت قيمت آن را به صاحب درخت بدهد ونمى تواند أو را مجبور كند كه با اجاره يا بدون اجاره درختان را در زمين باقي بگذارد . كساني كه نمىتوانند در مال خود تصرف كنند مسأله 2314 - بچهاى كه بالغ نشده شرعا نمىتواند در مال خود تصرف كند ونشانه بالغ شدن يكى از سه چيز است : أول : روييدن موى درشت زير شكم